Organizator imprezy masowej: obowiązki i zezwolenie

Najpóźniej 30 dni przed terminem imprezy organizator składa wniosek o zezwolenie do wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, jak stanowi art. 25 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych (tekst jednolity Dz.U. z 2023 r. poz. 616, stan na 2026-09-30). W tym samym terminie prosi o opinie Policję, Państwową Straż Pożarną, dysponenta zespołów ratownictwa medycznego i inspektora sanitarnego.

Kto jest organizatorem w rozumieniu ustawy

Definicja w art. 3 pkt 9 jest szeroka. Organizatorem jest osoba prawna, osoba fizyczna albo jednostka organizacyjna bez osobowości prawnej, która przeprowadza imprezę masową. Nie musi to być właściciel obiektu. W polskiej piłce rolę tę pełni zazwyczaj klub gospodarza, który często wynajmuje stadion od miasta albo od spółki komunalnej zarządzającej obiektem.

Ważniejsze od tego, kto organizuje, jest to, co organizuje. Art. 3 pkt 4 uznaje za mecz piłki nożnej masową imprezę sportową na obiekcie z co najmniej 1000 udostępnionymi miejscami, liczonymi według przepisów budowlanych i przeciwpożarowych. Mniejszy mecz na przyszkolnym boisku nie podlega więc tej części ustawy, nawet gdy przyjdzie na niego sporo widzów.

Art. 5 ust. 1 zamyka temat jednym zdaniem: za bezpieczeństwo imprezy w miejscu i w czasie jej trwania odpowiada organizator. Ust. 3 tego samego artykułu dodaje jednak, że obowiązek zabezpieczenia spoczywa także na gminie, wojewodzie, Policji, straży pożarnej, służbie zdrowia i służbach na obszarach kolejowych, każdej w granicach jej zadań.

Lista obowiązków z art. 6

Art. 6 ust. 1 wylicza, co organizator musi zapewnić. Są tam wymogi prawa budowlanego, sanitarnego i przeciwpożarowego, udział służb porządkowych i informacyjnych z kierownikiem do spraw bezpieczeństwa, pomoc medyczna, zaplecze higieniczno-sanitarne, drogi ewakuacyjne i dojazdowe, łączność między służbami, sprzęt ratowniczy i gaśniczy oraz wydzielone pomieszczenia dla osób kierujących zabezpieczeniem całej imprezy.

Liczebność służb wynika z prostego rachunku. Przy zwykłej imprezie potrzeba co najmniej dziesięciu członków służb na 300 osób i jednego na każde następne sto, z co najmniej 20 procentami służby porządkowej. Przy imprezie podwyższonego ryzyka art. 6 ust. 2 pkt 2 podnosi próg do piętnastu na 200 osób, a udział służby porządkowej do połowy.

Organizator udostępnia też uczestnikom regulamin obiektu i regulamin imprezy, a według art. 6 ust. 4 opracowuje instrukcję postępowania na wypadek pożaru lub innego miejscowego zagrożenia. Minimalne wymagania zabezpieczenia medycznego ustawa zostawia ministrowi zdrowia: art. 5 ust. 4 przewiduje rozporządzenie, które uwzględnia liczbę uczestników imprezy, jej rodzaj i bezpieczeństwo widzów na trybunach.

Służby porządkowe, informacyjne i kierownik

Obie służby podlegają kierownikowi do spraw bezpieczeństwa, osobie wyznaczonej przez organizatora i reprezentującej go w sprawach bezpieczeństwa uczestników. Służba porządkowa to według art. 3 pkt 13 osoby wpisane na listę kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Członkowie obu służb muszą mieć ukończone szkolenie i oznakowanie, a art. 21 wymaga noszenia identyfikatora z wizerunkiem twarzy.

Uprawnienia są konkretne. Art. 20 pozwala służbom sprawdzać uprawnienia do udziału w imprezie, legitymować, przeglądać bagaże przy podejrzeniu wnoszenia niebezpiecznych przedmiotów, wydawać polecenia porządkowe i ujmować osoby w celu przekazania Policji. Gdy to nie wystarcza, organizator albo kierownik wzywa Policję, a od tej chwili obie służby wykonują jej polecenia, jak stanowi art. 22 ust. 6.

Od wniosku do zezwolenia

Opinie Policji, straży pożarnej, dysponenta ratownictwa i sanepidu dotyczą sił i środków potrzebnych do zabezpieczenia, stanu technicznego obiektu i przewidywanych zagrożeń. Wydaje się je w ciągu 14 dni od wniosku i zachowują ważność przez sześć miesięcy. Komendant Policji opiera swoją opinię dodatkowo na analizie ryzyka, czego wymaga art. 28 ust. 2.

Organ gminy wydaje zezwolenie albo odmawia jego wydania co najmniej siedem dni przed imprezą. Zezwolenie wskazuje miejsce, czas, maksymalną liczbę uczestników, liczebność służb i informację o monitoringu. Organ odmawia, gdy brakuje opinii i dokumentów albo organizator nie spełnia wymogów z art. 6 lub art. 13 ust. 2. Odwołanie rozpatruje samorządowe kolegium odwoławcze w cztery dni.

Jeżeli sprawdzasz zezwolenie klubu, zajrzyj do art. 30. Organizator, który przeprowadza imprezy w tym samym obiekcie co najmniej dwa razy w roku, może dostać jedno zezwolenie na wskazaną liczbę imprez albo na rok, a przy meczach na okres z terminarza rozgrywek. Podręcznik licencyjny PZPN wymaga, by klub miał zezwolenie przed meczem w roli gospodarza.

Kontrola, przerwanie i odpowiedzialność

Zezwolenie nie kończy nadzoru. Organ gminy kontroluje przebieg imprez podwyższonego ryzyka obowiązkowo, a pozostałych według uznania, i może przerwać imprezę, jeżeli organizator nie spełnia warunków zezwolenia. Wojewoda może na podstawie art. 34 zakazać imprezy z udziałem publiczności na całym obiekcie albo w jego sektorach, a art. 34a pozwala mu imprezę przerwać.

Za przeprowadzenie imprezy bez zezwolenia albo niezgodnie z jego warunkami art. 58 ust. 1 przewiduje grzywnę nie mniejszą niż 240 stawek dziennych, karę ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od sześciu miesięcy do lat ośmiu. Przy imprezach z płatnym wstępem dochodzą obowiązki z art. 52 i 53: zwrot zniszczonego mienia służb i ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej.

Stadionowe bezpieczeństwo było tematem już pierwszej wrocławskiej konferencji z 20 października 2011 r., opisanej na stronie I edycji. Na wejście w życie czeka zmiana z Dz.U. z 2026 r. poz. 875: od 1 stycznia 2027 r. ustawa dostanie art. 29a o milczącym zezwoleniu, ale wyłącznie dla imprez artystyczno-rozrywkowych, a nie dla meczów.