VIII edycja konferencji Modern futbol, 6–7 czerwca 2018

Środa 6 czerwca 2018 roku, godzina dziewiąta, sala prasowa Stadionu Wrocław przy alei Śląskiej. Tego dnia rusza ósma edycja konferencji. Stadiony.net pisało w zapowiedzi, że nie ma chyba lepszego terminu na debatę niż ten między kontrowersyjnym finałem „kibolskiej” Ekstraklasy a „karnawałowymi” mistrzostwami świata w Rosji. To zdanie dobrze oddaje ducha całego programu.

Format znasz już z poprzednich lat: pierwszy dzień na stadionie, drugi w Centrum Konferencyjnym Dolnośląskiej Szkoły Wyższej przy ulicy Strzegomskiej 55. Zapowiedzi mówiły o dwudziestu ośmiu referatach, a Stadiony.net o prawie trzydziestu. Rejestracji wymagał tylko pierwszy dzień, przy alei Śląskiej 1. Wstęp był bezpłatny, a organizowały go Kibice Razem Śląsk Wrocław i DSW, z Gminą Wrocław jako partnerem strategicznym.

Rosja przed mundialem

Rosja zajęła centralne miejsce. Antoni Piechniczek i Władysław Żmuda mieli otworzyć obrady luźną rozmową o mistrzostwach, dr Bogusław Węgliński mówił o organizacji megaturniejów i wizerunku krajów gospodarzy. Prof. Tomasz Sahaj z AWF w Poznaniu przyglądał się kibicom i pseudokibicom w przededniu turnieju. Thomas Dudek z niemieckiego „Zeit” miał opisać ksenofobię i nacjonalizm w rosyjskim ruchu kibicowskim.

Gazeta Wrocławska zapisała kilka wypowiedzi z pierwszego dnia. Sahaj mówił, że tam, gdzie narasta napięcie albo konflikt zbrojny, kibice włączają się w narrację, a ambasadorami Rosji są oligarchowie i kibice. Przypomniał drogę Aleksandra Szprygina od ustawek po asystenta polityków. Dr Węgliński spodziewał się bezpiecznego mundialu, bo władzom zależało na wizerunku otwartego kraju. Przed Euro 2012 BBC ostrzegała reportażem „Stadiony nienawiści”.

Dr Andrzej Ostrowski otworzył konferencję zdaniem, które warto pamiętać, gdy słyszysz o badaniach nad kibicami. Czternaście lat wcześniej, kiedy zaczynał naukowe podejście do futbolu, uchodził za nieszkodliwego wariata. Dziś, mówił, wciąż zbyt mało osób wie, jak futbol wpływa na politykę, gospodarkę i kulturę. Był adiunktem w DSW i kierownikiem naukowym konferencji, a to zdanie brzmi jak najkrótsze uzasadnienie całej serii.

Trzy nurty programu

Stadiony.net uporządkowało zapowiedź w pięć bloków, ale w praktyce widać trzy nurty. Pierwszy to sam modern futbol jako produkt: sponsoring (Paweł Żyliński, dr Jarosław Kończak), zakłady bukmacherskie jako rozszerzenie oferty (dr Przemysław Nosal), rynek transferowy (Paweł Bugajewski) i wizerunek piłkarzy w mediach społecznościowych (dr Piotr Para). To tematy, które później łączą się w serwisie z marketingiem sportowym.

Drugi nurt to świat kibiców. Prof. Dariusz Wojtaszyn mówił o Unionie Berlin, jednym z najbardziej prokibicowskich klubów w Niemczech, zespół z Uniwersytetu Rzeszowskiego o politycznej poprawności wśród kibiców i o Widzewie. Dr Mateusz Grodecki opisywał polski ruch „socios”, Elżbieta Benkowska porównała przyśpiewki Arki i Partizana. Wątek bliski jest tekstowi o kibicach w NRD i w bloku wschodnim.

Trzeci nurt to kobiety i bezpieczeństwo. Dr Radosław Kossakowski omawiał udział kobiet, Ewa Żyła z Dolnośląskiego ZPN kobiety-sędziów, dr Jacek Drozda zawodniczki AKS Zły. O bezpieczeństwie mówili: Karolina Sondej, o zmianach ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych w kontekście turniejów międzynarodowych, dr Jakub Majewski, o konstytucyjnej nietykalności wobec przeszukiwania osób i bagażu, oraz Mateusz Ziętarski, o bezpieczeństwie lokalnym w Słupsku.

Trybunał Konstytucyjny: czego w 2018 roku nie było

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie klubowego zakazu stadionowego zapadł 19 czerwca 2018 roku. Konferencja skończyła się więc dwanaście dni wcześniej i jej program nie mógł go omawiać. Referat dr. Majewskiego z 2018 roku dotyczył przeszukiwań, a nie zakazu. Wyrok ma własny referat dopiero w maju 2019 roku, gdzie ten sam prelegent analizował go z perspektywy praw i wolności kibica.

Stadiony.net w relacji z 2019 roku streściło skutek: Trybunał nie podzielił obaw Rzecznika Praw Obywatelskich i pozwolił dalej stosować klubowy zakaz. Jeśli interesuje cię sam mechanizm, zajrzyj do artykułu o klubowym zakazie stadionowym i do ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych. Pełną listę referatów z 2019 roku, wraz z wyrokiem, znajdziesz na stronie programu konferencji.

Książka, której nie kupisz

W czerwcu 2018 roku Stadiony.net zauważyło, że od trzech edycji wydawana jest książka z artykułami pokonferencyjnymi. Najnowszy tom, pod redakcją dr. Andrzeja Ostrowskiego, zawierał opisy stadionów w NRD jako oaz wolności, bliskie spojrzenie na klub Crvena Zvezda i tekst o rzeszowskim antysemityzmie stadionowym. Książka nie była w otwartej sprzedaży, ale miała być dostępna w bibliotekach uczelnianych.

Jak te tomy układają się w całość, sprawdzisz na stronie o publikacjach pokonferencyjnych, bez zgadywania, a wszystkie daty obok siebie pokazuje oś czasu. Dwa wcześniejsze lata, z pierwszym dwudniowym schematem DSW, opisuje strona o edycjach VI i VII, a kolejny rok, już bez stadionu w programie, edycja IX z 2019 roku.

Konferencja skończyła się 7 czerwca, tydzień przed inauguracją mundialu w Rosji, a wyrok Trybunału zapadł pięć dni po tej inauguracji, czyli w środku turnieju. Jeśli chcesz sprawdzić, czy prognozy z 6 czerwca o bezpiecznym turnieju się sprawdziły, poszukaj relacji z tamtych mistrzostw i porównaj je z tym, co mówili Sahaj i Węgliński.